Welkom op de website van Religieus Erfgoed

12-02-08 | Sed auctor lorem sit amet purus

Middelburg is binnenkort met de nieuwe moskee en tevens ­cultureel centrum aan de Stromenweg een prachtig stuk religieus erfgoed rijker. De moskee wordt gebouwd naar een ontwerp van de architect Erdal Önder; het element water loopt er als een rode draad doorheen. Zo gaat de loopbrug die onder de minaret doorgaat en de hoofdentree naar het gebouw vormt, over het water. Ook het gebedsgedeelte van het gebouw ligt in het water. Op deze manier wil de architect het water, een belangrijk Zeeuws landschapselement, samenbrengen met de islam. De plek waar men de moskee bouwt heet in de volksmond de Reli-Boulevard. Dit omdat er ook een kerk van het Leger des Heils wordt gebouwd en aan de andere kant van de Stromenweg de kerk van de Gereformeerde Gemeente staat.

"Het heeft nogal wat voeten in de aarde gehad", zegt Yilmaz Çoban (1965), "maar in september 2008 zijn we dan toch met de bouw van de moskee van start gaan. Het idee voor een nieuwe moskee is al in 2002 binnen het bestuur van de Yildirim Beyazit Moskee ontstaan. De huidige moskee aan het Oostkerkplein in Middelburg werd te klein en er is nauwelijks parkeergelegenheid. Onze voorkeur ging vanaf het begin af aan uit naar de Stromenweg, een plek centraal tussen Middelburg en Vlissingen. Voor ons is dit belangrijk, want zo'n 260 Turkse moslims uit beide steden maken gebruik van de moskee. Wij kregen deze plek ook toegewezen door de gemeente. Helaas kregen we door druk vanuit de samenleving te maken met de nodige tegenwerking. Teleurstellend was de demonstratie van de extreem rechtse Nationalistische Volksbeweging, die protesteerde tegen de bouw van een moskee. Gelukkig hebben toen verschillende politieke partijen via een poster verklaard dat zij achter de vrijheid van godsdienst staan. Al met al heeft de goedkeuring van de plannen de nodige tijd gekost, maar nu staat het sein op groen. De gemeente stelde zware eisen aan het ontwerp. Zij wil geen ‘Ottomaanse architectuur': het gebouw moet passen in het Zeeuwse landschap. Dit is ons gelukt, het ontwerp is goedgekeurd door de gemeente en de bewoners van de wijk en gewaardeerd met de prijs van het Kwaliteitsteam Zeeuwse Omgeving."

De heer Çoban kent het politieke spel door en door. "In 2004 werd ik door middel van voorkeurstemmen gekozen tot een van de vijf fractieleden van het CDA in Middelburg. Mijn beleidsterreinen liggen binnen de commissie Maatschappelijke Zaken. Daarbij wil ik mij zoveel mogelijk inzetten voor de zwakkeren binnen de samenleving. Ik weet uit eigen ervaring hoe moeilijk het soms is om volledig geaccepteerd te worden door een samenleving. Toen ik vijftien jaar was, vertrok ik samen met mijn moeder, zussen en broers vanuit Turkije naar Nederland. Mijn vader werkte hier al enkele jaren. In Turkije zat ik, zeg maar, op de HAVO, maar hier moest ik helemaal opnieuw beginnen en de Nederlandse taal was daarbij mijn grootste struikelblok. Ik wou voor en met mensen werken en daarvoor doorleren. Maar dat was moeilijk in die tijd. Ik kreeg als advies een technische studie te gaan doen. Daar was ik niet gelukkig mee en na veel doorzettingsvermogen ben ik uiteindelijk naar de Academie Mens & Arbeid gegaan. Nu ben ik eigenaar van een reïntegratie­organisatie. Samen met mijn vier broers hebben we een holding opgericht waaronder verschillende bedrijven vallen. Wij hebben zo'n 200 werknemers in dienst."

"Ik voel mij medeverantwoordelijk voor onze samenleving en vanuit deze gedachte heb ik verschillende nevenfuncties. Zo ben ik naast raadslid van het CDA, gastdocent op scholen, contactpersoon voor justitie binnen Zeeland en waarnemend voorzitter van de moskee. Onze moskee is aangesloten bij de Islamitische Stichting Nederland. Deze stichting stelt zich tot doel om een eigen structuur te creëren, die bijdraagt aan de integratie van de Turkse gemeenschap in de Nederlandse samenleving. De moskee heeft een vrij grote invloed op de Turkse gemeenschap. In eerste instantie is het een gebedshuis, maar naast deze godsdienstige taak heeft het gebouw een belangrijke sociale en culturele functie. Ik noem het wel eens een ‘all therapy house'. In de nieuwe moskee krijgen wij naast het gebedsgedeelte een ontmoetingscentrum, les­lokalen waar de jongeren godsdienstonderwijs kunnen volgen en een bibliotheek waar mensen terecht kunnen met hun vragen. Door de extra ruimte kunnen wij ook onze culturele activiteiten uitbreiden. Wij willen meer sprekers gaan uitnodigen om lezingen te geven over de islam en allerlei culturele onderwerpen. Dit laatste doen wij nu ook al wel - zo was er laatst een Turkse schrijver uit Istanbul -, maar dit gebeurt nu nog mondjesmaat. Ook gaan we meer activiteiten voor vrouwen en kinderen organiseren."

"Wij streven ernaar om de moskee een echte wijkfunctie te geven. Buiten de moskee komt een speelplaats die ook toegankelijk is voor de kinderen uit de buurt. Iedereen is welkom bij onze culturele activiteiten. Elk jaar kunnen buitenstaanders de moskee tijdens de open dagen bezoeken. Zo kunnen zij kennis maken met het islamitische geloof en de Turkse cultuur. Wij willen openstaan voor anderen. Een multiculturele samenleving hoeft geen reden te zijn voor onderlinge wrijvingen, het kan juist een aanleiding zijn om elkaar te stimuleren tot verdere ontwikkeling. Dit is niet altijd eenvoudig, maar laten we beginnen om elkaars naam te leren kennen."